Emergency Fund එකක් කියන්නේ මොකක්ද සහ එය ඔබට අත්‍යවශ්‍ය ඇයි? (What is an emergency fund, and why is it essential for you?)

වර්තමාන ශ්‍රී ලංකාවේ පවතින ආර්ථික වටපිටාව හමුවේ හදිසියේ එන ලෙඩ රෝග, රැකියාව අහිමි වීම් හෝ වාහන අලුත්වැඩියා වැනි බලාපොරොත්තු නොවූ වියදම් හමුවේ බොහෝ දෙනෙක් දැඩි ලෙස අසරණ වෙති. මෙවැනි වෙලාවකදී ඉහළ පොලියට ණය වීම හෝ රත්තරන් බඩු උගස් තැබීම වෙනුවට පිහිටට එන්නේ Emergency Fund එකක් හෙවත් හදිසි අරමුදලකි. "Emergency fund Sinhala" හෝ "Salli ithuru karana krama" ගැන කොතෙක් සෙව්වත්, "අතේ සල්ලි නැතිව අමාරුවෙන් ඉන්න මට කොහෙන්ද ඉතිරි කරන්න සල්ලි?" කියා ඔබට සිතෙන්නට පුළුවන. නමුත් කුඩා මුදලකින් වුවද නිවැරදි සැලසුමකට අනුව ක්‍රියා කළහොත් ශ්‍රී ලාංකික ඕනෑම කෙනෙකුට මාස 3ක හෝ 6ක ජීවන වියදමට සරිලන හදිසි අරමුදලක් සාර්ථකව ගොඩනගා ගත හැකිය.

1. Micro-Savings ක්‍රමය: රුපියල් 50න් හෝ 100න් පටන් ගන්න

අතේ සල්ලි නැති මොහොතක ලොකු ගණන් ඉතිරි කරන්න හදන්නේ නැතුව ඉතා කුඩා මුදලකින් ආරම්භ කිරීම Micro-Savings ලෙස හඳුන්වයි. උදාහරණයක් ලෙස දිනකට රුපියල් 100ක් හෝ 200ක් වෙන් කිරීම ඔබට ලොකු බරක් නොවේ. දිනකට රුපියල් 100 බැගින් මාසයක් ඉතිරි කළහොත් රුපියල් 3,000ක් එකතු වන අතර, වසරක් තුළ එය රුපියල් 36,500ක අරමුදලක් බවට පත් වේ. ඔබේ දෛනික වියදම්වලින් ඉතිරි වන මාරු සල්ලි (Coins and balance notes) වෙනම කැටයකට හෝ වෙනම Savings Account එකකට දැමීම මගින් නොදැනුවත්වම විශාල අරමුදලක් ගොඩනැගීමේ මුල් පියවර තැබිය හැක.

2. දින 30 කට අනවශ්‍ය Subscription සහ Habitual Expenses කපා හැරීම

අප නොසිතන ලෙස මුදල් නාස්ති වන ප්‍රධාන මාර්ගයක් වන්නේ අපගේ එදිනෙදා පුරුදු සහ අනවශ්‍ය සේවාවන්ය. දිනපතා පිටතින් බොන තේ/කෝපි, ක්ෂණික කෑම (Fast food), භාවිත නොකරන Home Broadband/Data packages, සහ OTT Subscriptions මගින් මාසයකට රුපියල් 5,000කට වඩා අපතේ යයි. දින 30ක කාලයකට මෙම අනවශ්‍ය වියදම් සම්පූර්ණයෙන්ම අත්හිටුවන්න. එමගින් ඉතිරි කරගන්නා මුදල කෙලින්ම ඔබේ Emergency Fund එකට බැර කරන්න. මෙය ඔබේ මාසික ආදායමට බලපෑමක් නොකර හදිසි අරමුදලට මුදල් එකතු කරගැනීමට ඇති පහසුම ක්‍රමයකි.

3. "Pay Yourself First" සහ ස්වයංක්‍රීය බැංකු පැවරුම් (Standing Orders)

මුදල් ඉතිරි නොවීම සඳහා ප්‍රධානතම හේතුව වන්නේ මාසය පුරා වියදම් කර අවසානයේ ඉතිරි වන මුදල තැන්පත් කිරීමට බලාපොරොත්තු වීමයි. නමුත් සිදු විය යුත්තේ පඩිය හෝ ආදායම ලැබුණු සැනින්ම එයින් 5%ක් හෝ 10%ක් හදිසි අරමුදල සඳහා වෙන් කිරීමයි. Commercial Bank, Sampath Bank, හෝ HNB වැනි ප්‍රධාන බැංකුවක ඇති Standing Order පහසුකම භාවිත කර ඔබේ ප්‍රධාන ගිණුමෙන් වෙනත් High-yield Savings Account එකකට පඩිය වැටෙන දිනයටම මුදල් ස්වයංක්‍රීයව මාරු වන සේ සකස් කරන්න. ඔබ නොදකින මුදලක් ඔබට වියදම් කිරීමට නොහැකි නිසා මෙමගින් අරමුදල අඛණ්ඩව වර්ධනය වේ.

4. භාවිත නොකරන බඩු භාණ්ඩ විකිණීම සහ Side Income මාර්ග සොයා ගැනීම

ගෙදර තිබෙන භාවිත නොකරන පැරණි ජංගම දුරකථන, ඉලෙක්ට්‍රොනික උපාංග, ඇඳුම් පැළඳුම් හෝ ගෘහ භාණ්ඩ ikman.lk හෝ Facebook Marketplace හරහා විකිණීමෙන් ක්ෂණිකව මුදල් සෙවිය හැක. එම මුදල සම්පූර්ණයෙන්ම හදිසි අරමුදලේ මුලික අඩිතාලම ලෙස භාවිත කරන්න. ඊට අමතරව, ඔබේ ප්‍රධාන රැකියාවට අමතරව සති අන්තයේ හෝ නිවාඩු වේලාවන්හිදී Freelancing, Tutoring, Ride-sharing, හෝ වෙනත් සුළු ව්‍යාපාරයක් (Side Hustle) හරහා උපයන සෑම අමතර රුපියලක්ම හදිසි අරමුදල සම්පූර්ණ වන තෙක් එයටම යොමු කරන්න.

5. හදිසි අරමුදල වෙනම High-yield Savings Account එකක සුරක්ෂිත කිරීම

හදිසි අරමුදල සඳහා එකතු කරන මුදල් එදිනෙදා භාවිත කරන ATM කාඩ්පත ඇති ප්‍රධාන ගිණුමේ තැබීමෙන් එය වියදම් වීමේ අවදානම වැඩිය. එම නිසා එම මුදල් වෙනත් බැංකුවක ATM කාඩ්පතක් නොමැති හෝ Online Banking භාවිතයෙන් ක්ෂණිකව ලබාගත හැකි High-yield Savings Account එකක හෝ Money Market Fund එකක තැන්පත් කරන්න. එමගින් ඔබේ මුදල් ආරක්ෂා වන අතරම උද්ධමනයට සාපේක්ෂව සාධාරණ පොලියක් ද ලැබෙනු ඇත. මතක තබා ගන්න, මෙම අරමුදල භාවිත කළ යුත්තේ සැබෑම හදිසි වෛද්‍ය හෝ මූල්‍ය හදිසි අවස්ථාවකදී පමණි.